Vering

De intrigerende wereld van de vering setup, een onderwerp dat in motorrijderskringen vaak tot levendige discussies leidt. Een universele oplossing voor de perfecte setup bestaat niet. Ieder van ons heeft unieke voorkeuren en eisen (en gewicht), waardoor de zoektocht naar de ideale afstelling een persoonlijke reis is.

Gelukkig is er een basis setup die je motor solide op de weg houdt. Van daaruit kun je, stap voor stap, de instellingen finetunen, zodat je motor reageert zoals jij dat wilt. Begrijp wel dat dit altijd een compromis is. Comfort versus sportiviteit, een eeuwige tweestrijd. Voor dagelijks gebruik op straat zul je waarschijnlijk ergens in het midden uitkomen.

Laat je niet afschrikken om aan de schroeven te draaien; ze zijn er niet voor niets. Met het juiste gereedschap en je instructieboekje als kompas kun je altijd terugkeren naar de fabrieksafstelling. Het is jouw motor, jouw rit, en de vering is jouw ticket naar de perfecte balans tussen controle en comfort. Dus, durf te experimenteren en ontdek de magie van een motor die precies zo rijdt als jij het wilt.

Voorvorken zijn er in twee hoofdsoorten: Right-side-up (links) en Up-side-down (rechts).

vorken

Voorvorken zijn er in twee hoofdsoorten: Right-side-up (links) en Up-side-down (rechts).

In de wereld van motorfietsen worden de termen vering en demping vaak door elkaar gebruikt, maar het is essentieel om de concrete verschillen te begrijpen. Vering en demping vervullen afzonderlijke, maar complementaire rollen in het streven naar optimale prestaties en rijcomfort.

Vering is van cruciaal belang om de wielen van de motorfiets nauwkeurig in contact te houden met het wegdek. De veren bieden de wielen de mogelijkheid om oneffenheden in de weg te absorberen, waardoor de motorfiets soepel kan blijven rijden zonder al te veel verstoring. Naast stabiliteit draagt vering ook bij aan het algehele comfort van de rit.

Echter, het belang van vering kan niet los worden gezien van demping. Terwijl vering beweging mogelijk maakt, komt demping in actie om deze beweging te beheersen. Denk aan demping als de controlekamer die ervoor zorgt dat de beweging van de vering in toom wordt gehouden.

Een voorvork zonder demping zou na het oversteken van een hobbel eindeloos blijven deinen, wat niet alleen de controle over de motorfiets beïnvloedt, maar ook de veiligheid in gevaar brengt.

Een treffend voorbeeld is de voorvork die zonder olie geen effectieve demping kan bieden. Zonder deze dempende werking zou de motorfiets na het passeren van een obstakel ongecontroleerd blijven bewegen, met potentieel gevaarlijke gevolgen.

Kortom, vering en demping vormen een onafscheidelijk duo dat samenwerkt om zowel de prestaties als het comfort van de motorfiets te optimaliseren. Het begrip van dit dynamische samenspel is essentieel voor elke motorrijder die streeft naar een gecontroleerde en plezierige rijervaring.

Wat is preload en wat is de sag

Laten we beginnen met de veerstijfheid, uitgedrukt in [kg/mm]. Dit geeft aan hoeveel millimeters een veer wordt ingedrukt per kilo belasting. Neem bijvoorbeeld de achterveer van een motor met een veerstijfheid van 10.5 [kg/mm]. Dit betekent dat voor elke 10.5 kilo belasting de veer 1 millimeter wordt ingedrukt.

En dan hebben we preload, ook wel voorspanning genoemd, een aanpassing die specifiek van toepassing is op de veren. Stel je voor dat de standaardinstelling van een motor is afgestemd op een lichte coureur van 70 kilo. Als een stevig gebouwde Nederlander van 100 kilo plaatsneemt, zal de vering te ver inzakken, waardoor de motorfiets zijn ideale geometrie verliest en minder goed stuurt.

Om dit aan te passen, wordt de preload gebruikt. Hierbij wordt voorspanning op de veren gezet, wat betekent dat er al een zekere kracht op de veren rust. De veer zal pas verder inzakken wanneer deze kracht wordt overschreden. De mate waarin de

preload

De ruimte tussen de pijlen is de ingestelde preload.

motorfiets inzakt, wordt sag genoemd. De optimale sag is voor elke motorfiets anders, maar als vuistregel geldt dat de sag ongeveer ¼ van de totale slag van de vering is. Bijvoorbeeld, voor een voorvork van een motor is dit doorgaans rond de 30 mm.

Door deze subtiele maar cruciale aanpassingen kun je de motorfiets perfect afstemmen op jouw gewicht en genieten van een rit waarin zowel prestaties als comfort hand in hand gaan. Het is jouw persoonlijke touch voor de ultieme rijervaring.

Het instellen van de voorspanning kan op verschillende manieren. In de handleiding van uw motorfiets staat hoe dit moet.

Basis instellingen

Binnen de complexe wereld van motorafstellingen vormt de basis setup de fundamenten voor een uitgebalanceerde en responsieve rijervaring. Twee essentiële elementen die bijdragen aan deze harmonie zijn de negatieve vering en uitgaande (rebound) demping, waarbij precisie de sleutel is tot een perfect afgestelde motor.

Negatieve vering, de mate waarin de motor in zijn vering zakt door eigen gewicht in onbelaste toestand, speelt een cruciale rol bij het overbruggen van niet alleen hobbels maar ook kuiltjes in het wegdek. Deze negatieve veerweg is tevens van belang om tijdens het remmen het contact tussen het achterwiel en het wegdek te behouden, wat de stabiliteit en controle verbetert. Het fijne afstellen van de negatieve veerweg kan worden bereikt door de veervoorspanning aan te passen: een rechtsom gedraaide instelling verhoogt de veervoorspanning (zwaarder), terwijl een linksom gedraaide instelling deze verlaagt (lichter).

Een andere kritische factor in de basis setup is de uitgaande (rebound) demping. Deze afstelling is van eminent belang, aangezien je wilt dat je banden zo snel mogelijk na het passeren van een hobbel weer volledig contact maken met het wegdek. Hierbij is het streven naar zo min mogelijk uitgaande demping cruciaal, maar het vermijden van ongewenst na-deinen is even belangrijk. Een praktische manier om dit te testenis door de motor stevig in de vering te duwen en vervolgens los te laten.

Het beheersen van deze basisafstellingen is de sleutel tot een motor die niet alleen goed stuurt, maar ook afgestemd is op jouw persoonlijke rijstijl. Neem de tijd om deze nuances te begrijpen en aan te passen, en je zult beloond worden met een rit die niet alleen voldoet aan, maar overtreft, jouw verwachtingen.

Vering motor afstellen

Duik dieper in de wereld van motorafstellingen met deze lijst van extreme aanpassingen en hun impact op het rijgedrag van je motorfiets. Door een of een combinatie van deze afstellingen milder te maken, kun je de besturing van je motor naar jouw wensen fine-tunen en de ultieme rijervaring creëren.

Overstuurd -> De motor zoekt de binnenkant van de bocht.
Onderstuurd en Onderstuurd -> De motor zoekt de buitenkant van de bocht.

Te veel uitgaande demping achter:

  • Achterband springt over hobbels (weg kan niet goed gevolgd worden).
  • Houdt de achterkant laag (waardoor onderstuur ontstaat).
  • Achterwiel stempelt bij hard remmen.

Te weinig uitgaande demping achter:

  • Achtervering ‘topt uit’ waardoor de achterband grip verliest.
  • Door snel uitveren gaat de motor deinen in de bocht (geeft onstabiel gevoel).

Te veel uitgaande demping voor:

  • Voorzijde blijft diep hangen in de bochten waardoor overstuur ontstaat.

Te weinig uitgaande demping voor:

  • Voorzijde voelt onstabiel. De motor slingert in de bochten.
  • Onderstuurd.

Te veel veervoorspanning achter:

  • Erg makkelijk insturen in de bocht.
  • Bij weg accelereren uit de bocht heeft de achterband weinig grip.
  • Voelt hard en oncomfortabel aan.

Te weinig veervoorspanning achter:

  • Geeft veel grip aan de achterband onder acceleratie.
  • Uit bocht accelererend is de motor onderstuurd.
  • Motor stuurt zwaar bij omgooien in bochten.
  • Licht gevoel in voorkant (voelt onstabiel).

Te veel veervoorspanning voor:

  • Voelt goed aan tijdens hard remmen.
  • Motor is onderstuurd.
  • Voelt hard en oncomfortabel aan.

Te weinig veervoorspanning voor:

  • Erg makkelijk insturen (overstuur).
  • Slecht gevoel tijdens hard remmen.

Ingaande demping is eigenlijk niets meer dan een assistentie van de veer bij het in veren (veel motoren hebben deze afstel mogelijkheid niet).

Te veel ingaande demping achter:

  • Achterband heeft weinig grip tijdens acceleratie.
  • Voelt oncomfortabel bij hobbels.

Te weinig ingaande demping achter:

  • Achterwiel kan gaan dribbelen bij acceleratie uit bocht.
  • Achterkant zakt te veel in waardoor de motor onderstuurd raakt.

Te veel ingaande demping voor:

  • Goed gevoel bij remmen.
  • Oncomfortabel.

Te weinig ingaande demping:

  • Sterk duiken bij het remmen.

Met behulp van dit lijstje kun je het stuurkarakter van je motor naar je eigen idee en smaak aanpassen. Na een aanpassing van je vering, is het altijd verstandig om voorzichtig te rijden en te wennen aan het nieuwe stuurgedrag. Veel plezier op de weg!

Onderhoud vering

Onderhoudstips: Schokbrekers en voorvorken zijn onderdelen die aan slijtage onderhevig zijn. Wat betreft de schokbrekers is er weinig wat je zelf kunt doen; revisie is voorbehouden aan gespecialiseerde bedrijven, zoals bijvoorbeeld Hyperpro. De voorvork daarentegen biedt mogelijkheden voor onderhoud. Het is aan te raden om elke 4 seizoenen of ongeveer om de 24000 km de voorvorkolie te laten verversen, wat een positief effect heeft op de demping. Overweeg tegelijkertijd ook de oliekeerringen te vernieuwen, aangezien de voorvork dan toch gedemonteerd is.

Een goede gewoonte is het regelmatig reinigen van de voorvork met siliconenspray. Vooral bij upside-down voorvorken is dit belangrijk, omdat ze gevoeliger zijn voor lekkages door vuilophoping. Daarnaast helpt het regelmatig inspuiten met siliconenspray om stick-slip (het blijven plakken bij beweging) tot een minimum te beperken. Deze kleine onderhoudsstappen dragen bij aan de levensduur van je motoronderdelen, en je voorvork zal je dankbaar zijn voor de extra zorg.